Utrata prawa jazdy za przekroczenie prędkości poza terenem zabudowanym

Zmiany w kodeksie drogowym krok po kroku

• Prace nad zmianą prawa i wejście w życie nowych przepisów
• Co się zmieni, jeśli nowelizacja ustawy wejdzie w życie?
• Na jakich drogach będą obowiązywać nowe przepisy?
• Dlaczego zmiana przepisów drogowych obejmuje tylko drogi jednojezdniowe dwukierunkowe?
• Na jaki czas utrata prawa jazdy?
• Surowe kary dla recydywistów
• Dodatkowe ograniczenia dla młodych kierowców
• Planowana zmiana przepisów drogowych – podsumowanie

Prace nad zmianą prawa i wejście w życie nowych przepisów

Ministerstwo Infrastruktury przygotowało propozycje zmian do Ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 1997 Nr 98 poz. 602 z późn. zm.). Obejmowały one m.in. zaostrzenie kar dla przekraczających dozwoloną prędkość oraz nowe regulacje dotyczące młodych kierowców. Głównym celem planowanych zmian było poprawienie bezpieczeństwa na polskich drogach. Pakiet nowych przepisów uzyskał rekomendację sejmowej Komisji Infrastruktury. Kolejny etap stanowiło poddanie zmian głosowaniu w Sejmie. Odbyło się ono 17 października 2025 roku. Większość posłów opowiedziała się za nowelizacją ustawy. Wprowadzenie zmian poparło 241 z nich, przeciw było 28. Od głosu wstrzymało się 174 posłów. Teraz ustawa musi uzyskać jeszcze większość w Senacie, a następnie podpis Prezydenta RP. Dopiero wtedy rozpocznie się proces ich wdrażania. Biorąc pod uwagę tryb legislacyjny, obecne uwarunkowania na scenie politycznej oraz vacatio legis, nowe przepisy nie zaczną obowiązywać wcześniej niż w 2026 roku.

Co się zmieni, jeśli nowelizacja ustawy wejdzie w życie?

Najważniejsza zmiana ujęta w nowelizacji ustawy zakłada, że kierowcy przekraczający poza obszarem zabudowanym dozwoloną prędkość o ponad 50 km/h, oprócz mandatu karnego, będą mieć odbierane czasowo prawo jazdy. To poważna konsekwencja. Obecnie takie przepisy obowiązują już jednak w terenie zabudowanym. Teraz zakres ich obowiązywania ma zostać po prostu poszerzony.

Przyjrzyjmy się najważniejszym punktom nowelizacji ustawy, które wskazują, kiedy można stracić prawo jazdy za przekroczenie prędkości poza terenem zabudowanym. Dokument uprawniający do kierowania pojazdami będzie obligatoryjnie odbierany kierowcom:

Na jakich drogach będą obowiązywać nowe przepisy?

Przepisy nowelizacji ustawy ograniczają stosowanie prawa do określonych dróg poza terenem zabudowanym. Na innych nie są wiążące, choć oczywiście obowiązek bezpiecznej jazdy występuje wszędzie. Co zatem oznaczają w praktyce „drogi jednojezdniowe dwukierunkowe”? To wszystkie te, które nie są przedzielone pasem zieleni. W związku z tym nowe przepisy nie obejmą większości autostrad oraz dróg ekspresowych. Będą stosowane natomiast na innych drogach krajowych czy wojewódzkich.

Dlaczego zmiana przepisów drogowych obejmuje tylko drogi jednojezdniowe dwukierunkowe?

Statystyki wypadków prowadzone w Polsce wyraźnie wskazują, że do najgroźniejszych zdarzeń i największej liczby ofiar śmiertelnych dochodzi w Polsce na drogach poza obszarem zabudowanym, jednojezdniowych, a przy tym dwukierunkowych. Porównując do innych państw Unii Europejskiej śmiertelność jest tu szczególnie wysoka. To naprawdę poważny problem. Główną przyczyną pozostaje nadmierna prędkość kierujących pojazdami. Niebezpieczne manewry wyprzedzania, brawura i brak fizycznego oddzielenia kierunków ruchu są szczególnie groźne w złych warunkach pogodowych czy przy ograniczonej widoczności nocą. Główna motywacja ustawodawcy to zatem poprawa bezpieczeństwa oraz zmniejszenie liczby wypadków śmiertelnych poprzez wzrost dyscypliny osób kierujących pojazdami,

Na jaki czas utrata prawa jazdy?

Czas utraty prawa jazdy za przekroczenie dozwolonej prędkości o 50 km/h w terenie niezabudowanym ma zależeć od kilku czynników. Kary będą progresywne i dostosowane do  powtarzającego się naruszenia przepisów. Według nowelizacji ustawy możliwe są tu następujące sytuacje:

Surowe kary dla recydywistów

Prawdopodobna zmiana przepisów drogowych obejmie również dodatkowe, niezwykle surowe sankcje. W sytuacji, gdy policja przyłapie kierowcę na prowadzeniu pojazdu mimo czasowego zatrzymania prawa jazdy, będzie mógł on się starać o nowy dokument dopiero po upływie 5 lat. Zapis ten ma wyeliminować drogowych recydywistów łamiących przepisy.

Dodatkowe ograniczenia dla młodych kierowców

Zgodnie z nowelizacją, prawo jazdy kat. B będzie mogła pod pewnymi warunkami uzyskać osoba, która ukończyła 17 lat. Takiego kierowcę obejmą jednak dodatkowe ograniczenia. W przypadku prędkości są one jeszcze bardziej restrykcyjne, nawet jeśli znaki drogowe i przepisy dopuszczają większe wartości:

Bezwzględny zakaz prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwym jest tu oczywistością. Ponadto młody kierowca nie będzie mógł przewozić niepełnoletnich pasażerów bez obecności w samochodzie dorosłego i doświadczonego kierowcy ani świadczyć usług przewozu osób.  Okres próbny przewidziano na 2 lata. Naruszenia w tym okresie mogą spowodować wydłużenie tego czasu, a w skrajnych przypadkach cofnięcie uprawnień i konieczność ponownego zdania egzaminu na prawo jazdy.

Planowana zmiana przepisów drogowych – podsumowanie

Nowelizacja przepisów o ruchu drogowym stanowi część szerszych działań resortu infrastruktury mających na celu poprawę bezpieczeństwa polskich dróg. Wiele wskazuje, że zostanie wprowadzona jako obowiązujące prawo w 2026 roku. Niemniej niepokój wielu kierowców budzi fakt, że przepisy ulegają zaostrzeniu. Wynika to jednak z konkretnych przesłanek i zamiaru ustawodawcy, aby ograniczyć wypadki śmiertelne na polskich drogach. Tylko przestrzeganie przepisów poparte świadomością konsekwencji może realnie poprawić niechlubne statystyki. Niemniej, jeżeli przepisy wejdą w życie, można się spodziewać większej liczbie zatrzymanych uprawnień do prowadzenia pojazdami. Dlatego tak ważne, aby przy przygotowaniach do egzaminu na prawo jazdy uwzględniać także najnowsze regulacje.